Maciej Stroiński i Agata Kasprolewicz
4 maja 2026

Raport o książkach – John Williams „Butcher’s Crossing”

Posłuchaj audycji

O czym rozmawiamy w tym wydaniu

„Stoner”, „August” i „Butcher’s Crossing” – trzy wielkie powieści Johna Williamsa – każda pochodzi z innego gatunku literackiego, każda osadzona jest w innej czasoprzestrzeni, a jednak wszystkie szukają odpowiedzi na to samo pytanie: jak przebiega i na czym polega proces przemiany człowieka. Wszystkie te trzy powieści na język polski przełożył Maciej Stroiński, który jest gościem tego odcinka „Raportu o książkach”.

Rozmawiamy o fenomenie Johna Williamsa, amerykańskiego pisarza, którego literackie dzieło zostało docenione dopiero po jego śmierci. Być może to jedna z największych tajemnic literatury – że niektóre książki olśniewają krytyków i czytelników od razu, inne muszą czekać na swój moment nawet kilka dekad.

Choć „Butcher’s Crossing” to pierwsza wielka powieść w dorobku Williamsa, na język polski została przełożona jako ostatnia. Osadzona w latach 70. XIX wieku, w czasie wielkiego wymierania bizonów, opowiada o losach młodego mężczyzny, który – wiedziony marzeniem o spotkaniu z żywiołem natury – porzuca studia na Harvardzie i wyrusza w Góry Skaliste na polowanie.

To opowieść o zabijaniu zwierząt i stawaniu się zwierzęciem. O utracie złudzeń i niewinności.

Williams w „Butcher’s Crossing” dekonstruuje mitologię Dzikiego Zachodu i przesuwa granice westernu. Rozprawia się też z tradycją romantyzmu, według której w naturze czekała na człowieka szlachetna, duchowa przemiana.

Gość: Maciej Stroiński
Prowadzenie: Agata Kasprolewicz
Książki: „Stoner”, „August” i „Butcher’s Crossing” Johna Williamsa / przekład: Maciej Stroiński / Wydawnictwo Filtry

Występują

Gościem audycji jest Maciej Stroiński
Zamknij

Maciej Stroiński

Tłumacz literatury z języka angielskiego, krytyk teatralny i nauczyciel akademicki. Studiował w Instytucie Sztuk Audiowizualnych Uniwersytetu Jagiellońskiego, gdzie obronił doktorat dotyczący religii w kinie żydowskim. W swojej pracy naukowej i translatorskiej łączy zainteresowania literaturoznawcze, filmowe i kulturowe. Jest laureatem m.in. grantu Literature Ireland, stypendium ZAiKS-u oraz stypendium twórczego Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Publikował w „Dwutygodniku”, „Przekroju”, „Teatrze”, „Tygodniku Powszechnym” i „Znaku”, a także wykładał na Uniwersytecie Jagiellońskim. W jego dorobku translatorskim znajdują się m.in. przekłady Shaloma Auslandera („Matka na obiad”), Petera Shaffera („Amadeusz”, „Komedia w ciemno”) oraz Oscara Wilde’a („De profundis”, dramaty). Członek Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury oraz Stowarzyszenia Autorów ZAiKS.

Audycję prowadzi Agata Kasprolewicz
Zamknij

Agata Kasprolewicz

Autorka i prowadząca „Raportu o książkach”. Pomysłodawczyni i twórczyni „Opowieści arabskich Jana Natkańskiego” i „Raportu z przyszłości”. Wcześniej wydawczyni i reporterka „Raportu o stanie świata”.

Pierwsze dziennikarskie kroki stawiała w Polskim Radiu, gdzie przez lata związana była z redakcją publicystyki międzynarodowej. Jej reportaż „Kenia – wojna o trawę” zdobył nagrodę Grand Press. Publikowała w „Kontynentach”, „Przekroju” i „Tygodniku Powszechnym”, gdzie do dziś można znaleźć jej teksty.

Prywatnie miłośniczka Nowego Jorku i niedźwiedzi grizzly.

kontakt: raportoksiazkach@gmail.com

Podziel się z innymi

Posłuchaj i zasubskrybuj

Poprzednie odcinki

Dołącz do grona Patronów Raportu

Znajdziesz nas również tutaj

-10
+10
00:00
/
00:00