Raport o stanie świata
O czym rozmawiamy w tym wydaniu
W Serbii już od ponad pięciu miesięcy trwają społeczne protesty przeciwko władzy. Zapalnikiem dla nich była katastrofa budowlana w Nowym Sadzie, początkowo kompletnie zignorowana przez władze. Dziś protesty odbywają się w ponad stu miejscowościach w Serbii: studenci okupują kampusy uniwersyteckie, organizują blokady i marsze. Władza broni się, niekiedy używając przemocy wobec protestujących, a opinia międzynarodowa pozostaje w większości obojętna na wydarzenia w tym kraju. Wysłannik Raportu relacjonuje w tym tygodniu bezpośrednio z Serbii protesty, które zmieniają ten kraj i pokazują, jak bardzo – zwłaszcza młodzi Serbowie – tęsknią za sprawiedliwymi rządami.
Prezydent Trump ogłosił wprowadzenie taryf celnych na produkty z ponad 180 krajów. Zapowiada kres trwającego od dekad plądrowania i ograbiania Ameryki przez obce państwa oraz przewiduje rozkwit amerykańskiej gospodarki. Politycy Unii Europejskiej mówią o błędzie administracji Trumpa i zapowiadają cła odwetowe, choć wyrażają również gotowość do negocjacji. Giełdy amerykańskie zanotowały najwyższe spadki od czasów Covidu w 2020 roku. Czy plan Trumpa ma szansę się powieść? Jakie będą jego skutki w najbliższej przyszłości? Czy rzeczywiście 2 kwietnia nastąpił koniec ery wolnego handlu na świecie?
W Birmie już ponad 3 tysiące osób uznano za zmarłe w wyniku tragicznego trzęsienia ziemi. Rządząca krajem junta wojskowa ogłasza rozejm w trwającej od czterech lat wojnie domowej, a jednocześnie utrudnia dostarczanie pomocy i do niedawna bombardowała ludność na terenach objętych skutkami tragedii.
We Włoszech kolejna kobieta została zabita przez mężczyznę, który nie chciał zaakceptować odrzucenia. Dlaczego temu krajowi tak trudno wyzbyć się kultury maczyzmu?
A także: Jakie znaczenie może mieć słowo „wyzwolenie”?
Rozdziały
- Wstęp Udostępnij
- Marcin Żyła: Protesty w Serbii Udostępnij
- Ignacy Morawski: Trump wprowadza cła na towary sprowadzane do USA Udostępnij
- Grzegorz Dobiecki: Świat z boku - Wyzwolenie Udostępnij
- Podziękowania Udostępnij
- Marcin Żyła: Protesty na serbskiej prowincji Udostępnij
- Michał Lubina: Junta wykorzystuje powódź w Birmie Udostępnij
- Anna Kowalewska: Włochy: kolejny przypadek zabójstwa kobiety przez niedoszłego partnera Udostępnij
- Marcin Żyła: Czy protesty zmienią Serbię? Udostępnij
- Do usłyszenia Udostępnij
Występują
Michał Lubina
Doktor, ekspert ds. stosunków międzynarodowych. Współpracownik Centrum Analiz Klubu Jagiellońskiego. Adiunkt w Instytucie Bliskiego i Dalekiego Wschodu Uniwersytetu Jagiellońskiego. Autor pięciu książek, w tym pracy „Niedźwiedź w cieniu smoka. Rosja-Chiny 1991-2014” – pierwszej monografii o współczesnych relacjach rosyjsko-chińskich w języku polskim. Ostatnio publikował „Russia and China. A Political Marriage of Convenience: successful and stable”.
Anna Kowalewska
Dziennikarka od lat mieszkająca w Rzymie. Jej teksty o Włoszech ukazują się na łamach tygodnika „Polityka”.
Marcin Żyła
jest dziennikarzem i wydawcą „Raportu o stanie świata” od 2024 r. Swoje pierwsze zagraniczne korespondencje pisał kilkanaście lat temu – dla „Tygodnika Powszechnego” – z państw byłej Jugosławii, gdzie śledził powojenne losy Bośni i Hercegowiny, Serbii i Kosowa.
Od ponad dekady zajmuje się tematyką migrantów, uchodźców i granic (reportaże z Lampedusy, wysp Morza Egejskiego, Bliskiego Wschodu, Ugandy czy Burkina Faso). Brał udział w akcjach ratowniczych statku „Lekarzy Bez Granic” na Morzu Śródziemnym, był w ruinach zniszczonego Mosulu. Mówi, że pracując przy tym temacie można pokazywać wielką zmianę świata – mieszczą się w nim i dramatyczne sceny z morza czy państw Sahelu, i dramat ludzi – oraz zachodnia Realpolitik.
Z Wysp Brytyjskich i USA Marcin relacjonował też brexit i pierwszą kampanię wyborczą Donalda Trumpa. Publikuje rozmowy z ludźmi kultury, materiały o kulturze Karpat i relacji człowieka z innymi zwierzętami. Jego teksty można czytać m.in. w „Polityce” i magazynie „Spotkania z Zabytkami”.
Jest laureatem Polskiej Nagrody im. Sérgio Viera de Mello (2023) przyznawanej za działania na rzecz pokojowego współistnienia społeczeństw, religii i kultur. W latach 2016-23 był zastępcą redaktora naczelnego „Tygodnika Powszechnego”, wcześniej pracował w wydawnictwie Znak. Prowadzi zajęcia w Instytucie Spraw Publicznych UJ i warsztaty reportażu. Czas dzieli między Kraków, gdzie pewnej środy się urodził, a Orawę, gdzie żyje od wiosny do pierwszych śniegów.
Grzegorz Dobiecki
Na co dzień gospodarz programu „Dzień na świecie” w telewizji Polsat News. W Raporcie autor cyklu felietonów „Świat z boku”.
Kontakt: grzegorz.dobiecki@raportostanieswiata.pl
Fot: Tomek Sikora
Dariusz Rosiak
Przyglądam się światu i opowiadam o nim przy pomocy słów i innych dźwięków.
Przez 13 lat prowadziłem Raport o stanie świata w radiowej Trójce. Od marca 2020 roku mój program jest finansowany przez Słuchaczy i ukazuje się na dostępnych platformach w formie podcastu.
Pracuję w mediach od lat osiemdziesiątych XX wieku. Zaczynałem w RFI w Paryżu, potem całe lata dziewięćdziesiąte spędziłem w BBC w Londynie.