William Shakespeare – „Makbet”
O czym rozmawiamy w tym wydaniu
Początek XVII wieku w Anglii. Katoliccy spiskowcy podkładają trzy tony prochu w piwnicach Westminsteru w przeddzień inauguracji Parlamentu. Chcą zabić nowego króla Jakuba i powrotu starej wiary w Anglii. Plan zostaje udaremniony, spiskowcy powieszeni, przez wiele miesięcy tą sprawą żyje Londyn. Jakub I od dawna ma obsesję na punkcie walki z czarownicami, satanizmem, magią, wywoływaniem duchów. Pisze nawet na ten temat rozprawę pt. „Demonologia”. William Shakespeare ze swoją trupą przechodzi pod mecenat króla i pisze sztukę, której celem propagandowym jest piętnowanie królobójstwa i czarów, a także popularyzacja mitu założycielskiego Stuartów, których przedstawiciel właśnie połączył Anglię i Szkocję w unii personalnej.
Jednak „Makbet” to nie jest historyczny ani polityczny komentarz do współczesności. Ta sztuka to jeden z najbardziej skomplikowanych psychologicznie dramatów Shakespeare’a: opowieść o zbrodni, ambicji i opętaniu dwojga małżonków zniewolonych obietnicą, która prowadzi ich do katastrofy. To studium zbrodni, w której centrum stoi dwoje kochających się ludzi, z których żadne nie jest jednoznacznie złe. To tragedia męża, który osuwa się w zbrodnię i żony, która go do niej popycha. Shakespeare zadaje pytania o naturę zła, o granice determinizmu i wolności wyboru.
Ta filmowa realizacja „Makbeta” jest hołdem złożonym tekstowi dramatu. To on stanowi podstawę inscenizacji i determinuje jej formę. Widz uczestniczy w performatywnym czytaniu sztuki, aktorzy są przekazicielami myśli i poezji Szekspira, słowa – ich treść, rytm, brzmienie – tworzą fundament spektaklu. Oryginalna przestrzeń dźwiękowa buduje napięcie i nastrój, wyodrębnione ze scenicznej ciemności postaci przenoszą widza w świat Szekspirowskiego dramatu.
Opis na podstawie wstępu i komentarza Anny Cetery-Włodarczyk w: William Shakespeare, „Makbet”, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2022.
Przekład – Piotr Kamiński
Redakcja naukowa przekładu – Profesor Anna Cetera-Włodarczyk
Krzysztof Stelmaszyk – Makbet
Małgorzata Zajączkowska – Lady Makbet
Andrzej Grabowski – Starzec
Mateusz Rusin – Posłaniec, Zjawa, Malcolm, Seyton, Macduff
Producent – Dariusz Rosiak
Reżyseria – Paweł Ziemilski
Zdjęcia – Mateusz Wajda PSC
Montaż – Filip Dziuba
Muzyka – José Manuel Albán Juárez
Operatorzy kamer – Krzysztof Mieszkowski, Mateusz Wajda
Asystenci kamery – Jakub Turek, Maksymilian Łobaczewski, Tobiasz Romaszkan
Oświetlacze – Dariusz Nidziński, Paweł Piernik
Dźwięk – Krzysztof Salawa
Udźwiękowienie – Kris Wawrzak
Korekcja barwna – Magdalena Nizel
Grafika – Marta Kacprzak
Współpraca na planie – Agata Chodyra, Zuzanna Rosiak
Sprzęt zdjęciowy – MX35 Camera Rental
Dziękujemy marce Cocciné za wsparcie finansowe spektaklu.
Właścicielem praw do obrazu i dźwięku w tej realizacji jest Dariusz Rosiak. Odtwarzanie publiczne bez zezwolenia zabronione. © Dariusz Rosiak
Rozdziały
- Scena 1: Przyszły do mnie w dniu zwycięstwa… Udostępnij
- Scena 2: Takie podszepty sił nadprzyrodzonych… Udostępnij
- Scena 3: Glamisem jesteś i Cawdorem. Będziesz… Udostępnij
- Scena 4: Gdyby się mogło stać – i na tym koniec… Udostępnij
- Scena 5: Czy mnie wzrok myli, czy to nagi sztylet… Udostępnij
- Scena 6: Co ich upiło, to mnie pokrzepiło… Udostępnij
- Scena 7: Przez siedemdziesiąt lat, które pamiętam… Udostępnij
- Scena 8: Nie powiesz, że to ja! Kto z was to zrobił… Udostępnij
- Scena 9: Kciuk mnie swędzi, wniosek z tego… Udostępnij
- Scena 10: Odkąd Jego Królewska Mość wyruszył w pole… Udostępnij
- Scena 11: Jak tam królowa, gadaj… Udostępnij
- Scena 12: Seyton! A, jesteś. Czego, durniu mleczny… Udostępnij
- Scena 13: Ten las przed nami – tak! To Las Birnamski… Udostępnij
- Scena 14: Sztandary nasze wywiesić na murach… Udostępnij
- Scena 15: Nie mam jak uciec, do pala przykuty… Udostępnij
- Scena 16: Chwała ci, Królu, bo dziś jesteś królem… Udostępnij
Występują
Dariusz Rosiak
Przyglądam się światu i opowiadam o nim przy pomocy słów i innych dźwięków.
Przez 13 lat prowadziłem Raport o stanie świata w radiowej Trójce. Od marca 2020 roku mój program jest finansowany przez Słuchaczy i ukazuje się na dostępnych platformach w formie podcastu.
Pracuję w mediach od lat osiemdziesiątych XX wieku. Zaczynałem w RFI w Paryżu, potem całe lata dziewięćdziesiąte spędziłem w BBC w Londynie.